Bài viết

Tháng 4 năm 2010, Bảo tàng Lịch sử - TPHCM tổ chức trưng bày chuyên đề “Rồng về Thăng Long” chào mừng kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội. Chuyên đề này giới thiệu hơn 280 hiện vật gồm nhiều chất liệu mang hình rồng của nhiều đơn vị Bảo tàng và của các nhà sưu tập tư nhân phối hợp. Trong số hiện vật của nhà sưu tập Nguyễn Trọng Cơ có một chậu gốm, thuộc dòng gốm Biên Hòa, với men nhiều màu: xanh lục, xanh dương, vàng, đỏ, trắng và đen. 

Hiện vật do ông Lê Quốc Lập - một nhà sưu tập tư nhân tặng Bảo tàng Lịch sử - TP.HCM năm 2005, có chiều ngang 18,5cm, chiều cao tổng cộng là 22cm với phần trên là thanh trượt cố định, cao 9,5cm, phần dưới là lẫy cò xê dịch được, cao 9cm.

Từ xưa, ở Việt Nam nghề đúc đồng và sử dụng đồ dùng bằng đồng đóng một vai trò thiết yếu trong văn hoá của người Việt, chúng chiếm một vị trí quan trọng với đời sống tâm linh cũng như cuộc sống hàng ngày của mọi người dân, họ nâng niu như giữ gìn bản sắc văn hóa của dân tộc. Những hiện vật lưu tryền, sử dụng rộng rãi trong dân gian chứa đựng các giá trị về nhiều mặt lịch sử, mỹ thuật, tôn giáo. Chiếc Lư hương bằng đồng của nhà sưu tập Nguyễn Hữu Triết là một hiện vật đặc sắc rất đáng được các nhà khoa học nghiên cứu làm phong phú hơn nguồn tư liệu để phát huy giá trị di sản đó.

Vào tháng 6 năm 2010 Bảo tàng Lịch sử đã tiếp nhận sưu tập 3 mâm đồng để bổ sung cho những sưu tập hiện có của Bảo tàng. 3 mâm đồng hoa văn trang trí có cùng phong cách nhưng kích thước khác nhau.

Khoảng tháng 4 năm 2010, một nhóm rà phế liệu tại Ba Sài, Ba Chúc huyện Tri Tôn, Kiên Giang đã phát hiện một ô bằng đồng bên trong chứa nhiều loại tiền. Chiếc ô lập tức bị đập bể và các đồng tiền mau chóng được phân chia. Theo lời kể thì trong ô đồng có rất nhiều các loại tiền sau đây:

Chùa Linh Xứng toạ lạc trên núi Ngưỡng Sơn, thuộc thôn Bốn,  xã Hà Ngọc, huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hoá, có tọa độ địa lý N 19o 97’ 517’’; E 105o 82’ 809’’, từ ngày 09 tháng 10 đến ngày 24 tháng 11 năm 2009, Viện Khảo cổ học đã phối hợp với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thanh Hóa, Bảo tàng tỉnh Thanh Hóa, Ủy ban Nhân dân huyện Hà Trung tiến hành khai quật di tích chùa Linh Xứng lần thứ nhất. Trong quá trình khai quật, chúng tôi đã phát hiện được 4 ngôi mộ kiểu Hán, dưới đây là kết quả nghiên cứu về các ngôi mộ này.

Vào khoảng tháng 7/2010, tại một số địa điểm thuộc An Khê và Bình Định, những nhóm rà phế liệu đã phát hiện rất nhiều thanh kiếm lưỡi sắt chuôi đồng đã bị gỉ sét phong hóa trầm trọng trên phần lưỡi ở độ sâu 0,70cm→3m. Do bí mật nghề nghiệp và do sang tay một chủ nên địa điểm chính xác tìm thấy những thanh kiếm này đều không được tiết lộ. 

Tháng 7 năm 2010, Bảo tàng Lịch sử Việt Nam – Tp Hồ Chí Minh có tiếp nhận được một số hiện vật lục lạc đồng hình đầu trâu tương đối hiếm.

Bảo tàng Lịch sử - TP. Hồ Chí Minh hiện đang lưu giữ một số  hiện vật gốm có xuất xứ từ nước Cộng hòa Pháp. Trong bài viết này chúng tôi giới thiệu bộ đồ ăn gốm men xanh trắng gồm 26 món như sau:

Từ thuở bình minh của nhân loại, con người đã hình thành nên văn hóa của dân tộc mình. Nền văn hóa này phát triển, ảnh hưởng và giao thoa lẫn nhau, đã tạo nên nền văn hóa có nét độc đáo và đa dạng cho đến ngày nay. Nhiều nền văn hóa mất đi, song phần lớn chúng đã biến đổi để cho phù hợp với sự phát triển của nhân loại.

Bia thuộc sưu tập của ông Hoàng văn Cường (TPHCM). Bia được làm bằng nhiều miếng gỗ ghép lại từ khung bao, mặt bia cho đến chân đế. Phần chính của bia là: Mặt bia gồm 4 miếng gỗ trên khắc chữ Hán, phía ngoài có khung bao hình chữ nhật cạnh ngang: 143cm, cạnh đứng: 111cm trong đó cạnh ngang trên (phần trán bia) không phải vòm tròn như bia bằng đá mà được cắt bằng những đường thước thợ đối xứng, cạnh dưới bia cũng tương tự. Bia được đặt trên một giá gỗ hình chữ U ôm gọn cạnh ngang dưới và 1/3 chiều cao 2 cạnh đứng tạo nên thế vững vàng như tấm bình phong. Chiều cao tổng thể (kể cả giá): 157cm.

Đến thăm Bảo tàng Lịch sử TP.HCM  mà không dừng lại trong chốc lát tại phòng Chămpa với phong cách trưng bày hiện đại và đẹp mắt, chắc hẳn quý khách sẽ đọng lại cho con mắt và tâm hồn vào pho tượng kô sa (shiva) bằng vàng đầu tiên được trưng bày tại Bảo tàng Lich  Sử . 

Hoà trong không khí cả nước hướng tới đại lễ kỷ niệm ngàn năm Thăng long. Bảo tàng Lịch sử Việt Nam Tp. HCM đã phối hợp với các đơn vị Bảo tàng bạn và các nhà sưu tập tư nhân thực hiện trưng bày chuyên đề “Rồng về Thăng long” chuyên đề đã thu hút được 280 hiện vật với các đề tài hoa văn có rồng từ khắp mọi miền đất nước đổ về hội tụ. 

 - Phạm Hữu Công (BTLS- Sở VHTT&DLPTHCM), Ngô Quang Láng (Sở VHTT&DL An Giang), Phan Văn Trắng (Ban Quản lý khu Di tích LM Núi Sam), Dương Ái Dân, Nguyễn Minh Sang (BT An Giang). 
 Tháng 9/2010 trong quá trình tu bổ lăng Thoại Ngọc Hầu -thuộc Khu Di tích Lăng Miếu Núi Sam (KDTLMNS), thị xã Châu Đốc, tỉnh An Giang

Bảo tàng Chu Lai (BTCL) là một bảo tàng tổng hợp tư nhân được thành lập ngày 26 tháng 04 năm 2011 theo Quyết định số: 1289/QĐ-UBND của UBND tỉnh Quảng Nam. BTCL thuộc Công ty Cổ phần Đầu tư Miền Trung, địa chỉ giao dịch tại xã Tam Nghĩa, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam,

 Vào năm 1920, tại thành phố Tuy Hòa (Phú Yên) và tại Hương Định, thành phố Phan Thiết (Bình Thuận), lần lượt phát hiện được mỗi nơi một đầu tượng thần Shiva bằng kim loại (kiểu dùng gắn trên kosa). Có thể đây là phát hiện đầu tiên về loại đầu tượng này (1) . 

 Louis.Malleret là người đầu tiên phát hiện và giới thiệu về 27 di vật dọi xe chỉ trong văn hoá Óc Eo trong những năm 40 của thế kỷ XX, khi ông tiến hành khai quật và sưu tầm di vật văn hoá Óc Eo ở Đồng bằng sông Cửu Long. 

Bộ sưu tập gồm 53 chiếc choé có kích thước lớn do một sưu tập tư nhân tại Đà Lạt bán cho Bảo tàng vào năm 2009. Những choé trong bộ sưu tập đa dạng về kiểu dáng, phong phú về màu men và hoa văn trang trí. Trong giới hạn của bài viết chỉ xin giới thiệu 4 chiếc choé gốm Lái Thiêu hiện đang được trưng bày trong chuyên đề “Cổ vật sưu tầm 10 năm đầu thế kỷ 21” tại Bảo tàng.

Vương triều Tây Sơn được thành lập sau cuộc khởi nghĩa nông dân Tây Sơn. Tuy chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian ngắn, nhưng vương triều Tây Sơn đã để lại một dấu son trong lịch sử Việt Nam và một khối di sản vật chất và tinh thần phong phú. 

Trong những năm gần đây, các cuộc khai quật khảo cổ học đã phát hiện rất nhiều di tích cổ, nhiều đồ gốm đa dạng và phong phú. Đặc biệt là các đợt khai quật ở Bình Định đã chứng minh một phần nào sự phát triển của nghề sản xuất gốm Gò Sành, Chămpa thế kỉ XIII –XV.